Konut kiralarında yıllık artış, hem kiracılar hem de mülk sahipleri için sık sık soru işareti yaratan konuların başında gelir. Bu yazıda, kira artışına ilişkin temel çerçeveyi genel hatlarıyla ele alıyoruz.
Artış oranı nasıl belirlenir?
Türk Borçlar Kanunu uyarınca, konut kiralarında yenilenen dönemlerde uygulanacak artış, taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan oranla sınırlıdır. Sözleşmede bir oran belirlenmiş olsa dahi bu oran, kanunda öngörülen üst sınırı aşamaz.
Üst sınır, bir önceki kira yılına ait tüketici fiyat endeksindeki on iki aylık ortalama dikkate alınarak hesaplanır. Bu, artışın belirli bir tavanı geçmemesini amaçlayan bir düzenlemedir.
Sözleşmede oran kararlaştırılmamışsa
Taraflar sözleşmede herhangi bir artış oranı belirlememişse, yeni dönem kira bedeli yine aynı endeks ölçütü esas alınarak ve hakkaniyet gözetilerek belirlenir. Uyuşmazlık hâlinde konunun mahkeme önünde değerlendirilmesi gündeme gelebilir.
Beş yılı aşan kira ilişkileri
Kira ilişkisinin beş yılı aşması durumunda, artış oranının yeniden değerlendirilmesi mümkün olabilir. Bu gibi hâllerde, somut koşullara göre farklı ölçütler devreye girebilir.
Dikkat edilmesi gereken noktalar
- Artışın yazılı olarak ve süresinde bildirilmesi olası ihtilafları azaltır.
- Sözleşme hükümleri ile kanuni üst sınır birlikte değerlendirilmelidir.
- Tahliye, uyarlama veya tespit talepleri ayrı hukuki süreçlerdir.
Kira artışına ilişkin uyuşmazlıklar, sözleşmenin içeriğine ve somut duruma göre farklılık gösterir. Genel bilgiler her olaya birebir uygulanamayabilir.
